Legally Blogged is een blog voor iedereen die wil weten wat zijn of haar rechten op het internet zijn en welke juridische ontwikkelingen er nu spelen. Op een begrijpelijke maar juridisch onderbouwde manier worden onderwerpen behandeld die voor internetgebruikers relevant zijn, bijvoorbeeld op het gebied van privacy, intellectueel eigendom, vrijheid van meningsuiting en informatietechnologie.

 

Wanneer moet een website of internetprovider jouw persoonsgegevens afgeven?

Het internet geeft veel gebruikers het gevoel dat zij anoniem genoeg zijn om zonder consequenties muziek en films te downloaden of lasterende of bedreigende berichten achter te laten. Maar zijn wij online wel zo anoniem als dat wij denken? We laten overal op het internet een spoor aan persoonsgegevens achter dat, als deze gegevens worden achterhaald, kan leiden tot juridische aansprakelijkheid.

Onder omstandigheden moet de hostingprovider de NAW-gegevens van de websitehouder aan derden bekendmaken omdat op een serviceprovider een zorgvuldigheidsplicht rust. In de zaak Lycos/Pessers zijn de vier voorwaarden ontwikkeld die gelden voor de verstrekking van persoonsgegevens. Lycos houdt zich als internetprovider bezig met het hosten van websites. Op een van haar websites werden verhalen gedeeld van mensen die meenden gedupeerd te zijn door een op eBay actieve postzegelverkoper. De postzegelverkoper was hier niet blij mee en vorderde Lycos de NAW-gegevens van de mensen die deze berichten hadden geschreven te verstrekken.

De volgende omstandigheden spelen een belangrijke rol bij de beoordeling of deze gegevens moeten worden overhandigd:
a. de mogelijkheid dat de informatie, op zichzelf beschouwd, jegens de derde onrechtmatig en schadelijk is, is voldoende aannemelijk;
b. de derde heeft een reëel belang bij de verkrijging van de NAW-gegevens;
c. aannemelijk is dat er in het concrete geval geen minder ingrijpende mogelijkheid bestaat om de NAW-gegevens te achterhalen;
d. afweging van de betrokken belangen van de derde, de serviceprovider en de websitehouder (voor zover kenbaar) brengt mee dat het belang van de derde behoort te prevaleren.

Daarbij benadrukt de Hoge Raad het verschil tussen de traditionele media en de rol van een hostingprovider. Ook al vervult een hostingprovider een faciliterende rol bij de verspreiding van informatie op internet, zijn rol is niet gelijk en zelfs niet vergelijkbaar met die welke de pers in een democratische samenleving vervult. De hostingprovider kan zich dan ook niet beroepen op het verschoningsrecht zoals een journalist dat wel kan met het oog op de bescherming van zijn bronnen, omdat via een website verspreide informatie niet kan gelden als informatie die door de websitehouder aan de hosting provider is toevertrouwd.

Dit neemt volgens de Hoge Raad niet weg dat niet lichtvaardig mag worden voorbijgegaan aan het belang van de vrije meningsuiting, zoals het belang van de websitehouder zijn mening anoniem te kunnen uiten. Deze belangen hebben alleen geen absolute waarde. Zij mogen bovendien niet misbruikt worden om schadelijke uitlatingen over een derde te doen en zich vervolgens te onttrekken aan iedere verantwoording. In deze zaak was het bovendien zo dat de door de websitehouder aan de orde gestelde vermeende fraude door de postzegelverkoper niet zodanig van aard of impact was, dat waarborging van zijn anonimiteit noodzakelijk zou zijn om die misstand vrijelijk aan de orde te kunnen stellen.

Dat niet alleen een hostingprovider, maar ook een accesprovider onder omstandigheden de NAW-gegevens van een gebruiker moet overhandigen, blijkt uit een uitspraak van de voorzieningenrechter van eind vorig jaar. In deze zaak vorderde Stichting Brein de NAW-gegevens van een klant van Ziggo. Deze klant had een zogenaamde “Spotweb applicatie” op haar computer of server geïnstalleerd, waarmee illegaal films en muziek kan worden gedownload. Volgens de voorzieningenrechter maakt de omstandigheid dat in het arrest Lycos/Pessers sprake was van een hostingprovider niet dat het daarin vermelde toetsingskader niet kan worden toegepast op een accessprovider als Ziggo.

Ook op Facebook zijn onze gegevens niet veilig. Vorige maand werd Facebook veroordeeld tot verstrekking van de NAW-gegevens van gebruikers die op een Facebookpagina lasterlijke berichten over een webwinkelhouder plaatsten. De rechter oordeelde in deze zaak dat op een sociaal netwerk als Facebook onder omstandigheden de rechtsplicht rust om de naam- en adresgegevens van gebruikers te verstrekken aan een derde. Dit kan met name het geval zijn wanneer voldaan is aan de vier voorwaarden genoemd in Lycos/Pessers.

Kort: Spotify aangeklaagd voor foto Notorious B.I.G.

Kort: Facebook, Twitter, YouTube en Microsoft gaan haatberichten harder aanpakken